TÜRKİYE’DEKİ BATIKLAR
batık

Su altıyla bir kere tanışmış her birey için dalış yeri ayrı bir tutkudur. Dalış, su altındaki büyüleyici dünyayı görmek, canlılığı keşfetmek, insan fizyolojisinin ötesine geçmek için bir fırsat. Su altının büyüleyici unsurları ise saymakla bitmez. Canlılığıyla, yer şekilleriyle, insan eli değmiş tarihi dokusuyla su altı herkese aradığını sunmaya hazır beklemektedir. Çok şanslıyız ki coğrafi olarak üç tarafı denizlerle çevrili ülkemiz, bizlere dalış için muazzam bölgeler sunmaktadır. Medeniyetlerin beşiği bu coğrafyada, su üstünde olduğu kadar su altında da tarih yatıyor. Ülkemiz karasularında gerek tarihi gerek turistik çokça batık bulunuyor.  Hemen her denizimizde tarihin dokusunu taşıyan güzide batıklar var. Bu batıkların bir kısmı arkeolojik sebeplerden dalışa yasak bölgeler, bir kısmı ise derin maviliklerde ziyaretçilerini bekliyor. Bir kısmı bizlerin de BÜSAS gezilerimizde aşina olduğu, ziyaret ettiği yerler. Şimdi de beraber bunların bir kısmını inceleyelim.

UÇANBALIK BATIĞI (KAŞ)

uçanbalık1
uçanbalık2

İkinci Dünya Savaşı sırasında Ege denizi semalarındaki yoğun hava savaşının kurbanlarından, İtalyan “Atmaca” bombardıman uçağı, uçaksavar ateşi sonucu Meis adası açıklarına gömülmüş tarihi bir batık. Rodos Adası’ndan kalkarak Meis’teki ingiliz üslerini bombalarken vurulan üç uçaktan biri olan bu uçak, 1990 yılında Uğur Eroğlu tarafından bulunuyor. 57 metre derinlikten başlayarak parçalarıyla birlikte 71 metreye kadar derin maviliklerde uzanan bu uçak, adını da verdiği Uçanbalık resifinin yakınlarında yatıyor. Sportif dalış limitlerinin ötesindeki bu zor dalışı ancak çok tecrübeli dalıcılar yapabiliyor, zira derinlik ve kuvvetli akıntı dalışı çok zorlaştıran etmenlerden.

C-47 DAKOTA UÇAK BATIĞI (BODRUM)

paçoz1

Emekli bir Türk Hava Kuvvetleri uçağı olan Douglas C-47 Dakota tipi nakliye uçağı, Karaada Yapay Resif Projeleri kapsamında 2008 yılında batırılmış. Paçoz koyunun sol tarafındaki batık, bizlerin BÜSAS Bodrum gezisiyle oldukça aşina olduğu bir bölge. 16 metrede motor parçasıyla başlayan batık, 28 metreye kadar devam ediyor. Bölge yapısı ve resif oluşumuna elverişli halinden ötürü bölgedeki canlılık harika. Özellikle iri orfozlar ve lahozlar ile çok keyifli bir dalış bölgesi olduğunu söyleyebilirim. Bu batık en güzel dalış fotoğraflarının arka planında olmak için biçilmiş kaftan.

Batığı incelemek isterseniz 3D modellemesi:
https://sketchfab.com/models/0d64fae63e8b49e8b855242ea6021e1f

HMS MAJESTIC (ÇANAKKALE)

majestic

HMS Majestic, 1915’deki Çanakkale Deniz Savaşları sırasında Britanya Deniz Filosu’nun bir parçasıydı. 119 metre uzunluğunda, 23 metre genişliğindeki bu dev, bir alman denizaltısı tarafından 2 torpille vurularak Çanakkale Boğazı’nın serin sularına gömülmüş ve 40 askere mezar olmuş. Battığında 16 metreye oturan bu zırhlı, fırtına sonrası aşağıya doğru kaymış. Bölge Gelibolu Yarımadası’nın en ucunda olduğu için dalga ve akıntı sorun olabiliyor. Ayrıca bu batığa dalmak için Sahil Güvenlik’ten izin almak gerekiyor. Burnu 18 metrede, kıçı 29 metrede olan bu batık, ne yazık ki korunmamış ve birçok değerli eşya batıktan alınmış. Oldukça etkileyici olan bu dev tarih dalınması gereken önemli batıklardan.

DİMİTRİ BATIĞI (KAŞ)

dimitri

Dimitri Batığı, 1968 yılında adalara vurmuş ve etrafına pamuk balyaları saçmış Yunan bandıralı bir gemi. Çevresine saçtığı pamuklar sebebiyle pamuk batığı olarak da bilinen bu harika batık, Kovan Adası civarında 28 metrelerde sizi bekliyor. Adaya vuran geminin iç aksamının çoğu dinamitlenerek alınmış, fakat bir fırtınada kayarak aşağıya düşmüş. Bölge, hem batığın etkileyiciliği, hem de Kanyon’un 20 metreye düşen dimdik duvarları ve mercan ve kırmızı karideslerle kaplı dar tüneliyle keyifli bir dalış sunuyor. BÜSAS Kaş gezilerimizden aşina olduğumuz Kanyon bölgesinde bulunan bu batık, görülmeye değer parçalardan.

PINAR 1 BATIĞI (BODRUM)

pınar1

Pınar 1 batığı, Delikli Mağara ile Poyraz koyu arasında yer alan, 2007’de Karaada Yapay Resif Projeleri kapsamında batırılan emekliye ayrılmış eski bir Türk Deniz Kuvvetleri su tankeri. 37 metre uzunluğundaki bu güzide batık, 18 metreden başlayarak 33 metreye kadar derin maviliklerde yatıyor. Teknenin güvertesi ve kaptan köşkü dalıcılar tarafından ziyaret edilebilen bu batıktaki müren, orfoz ve ahtapot gibi deniz canlılarıyla oluşan canlılık bölgeye renk katıyor.

SG 115 SAHİL GÜVENLİK BATIĞI (BODRUM)

sg115

SG 115, eski bir sahil güvenlik botuyken, kaderi Karaada Yapay Resif Projeleri kapsamında batırılarak kalıcı olarak değişiyor. Görülmeye değer bu batık Feneraltı ile Paçoz koyu arasında batırılmış. 2007 yılında batırılan 29 metrelik emekli hücum botu, 18 metreden başlayarak 30 metreye kadar derin mavilerde ziyaretçilerini bekliyor. Batığın içine deneyimli dalıcılar girebiliyor, bölge özelinde de kaya yapıları ilgi çekici.

AIRBUS A300 BATIĞI (KUŞADASI)

airbus

Daha çok taze, 2016’da Kuşadası’nda dalış turizmini geliştirmek amacıyla batırılan Airbus A300 modeli uçak, 1980’de üretilip Yunan Olympic Air bünyesinde bir yolcu ve sonrasında kargo uçağıyken, 2006’da emekliye ayrılmış. Sponsorlar sayesinde kaderi Kuşadası ile kesişmiş. 54 metre uzunluğa ve 45 metre kanat genişliğine sahip batık, dünyanın en büyük uçak batığı olma unvanını da almış durumda, ve tabi en yenisi! 22 metreye oturan bu devasa batık, ortalama 17 metrelik dalış derinliği ile her seviye dalıcı için dalınabilir bir batık olma özelliği taşıyor.

LİMANAĞZI-FENER, OSMANLI BATIĞI & C47 BATIĞI (KAŞ)

kaşc47osmanlı

Bu güzide iki batık Kaş’a oldukça yakın olan Limanağzı bölgesinde oldukları için oldukça popüler. Bölgede doğuya doğru inilince 23 metrelerde aşınmış ahşap omurgasıyla ve büyük su testisiyle sizi karşılayan Osmanlı batığı ile, biraz daha içeride kalan 22 metreye yapay resif olarak batırılmış Douglas C-47 Dakota Uçağı sizleri bekliyor. Türk Hava Kuvvetleri’nden emekliye ayrılan bu uçak, yapay resif oluşturmak amacıyla 2009 yılında batırılmış. Batırıldığında Kaş’ın 7. batığı olan bu uçak batığı her seviye dalıcı için elverişli.

NEPTÜN SAHİL GÜVENLİK BATIĞI (KAŞ)
tcsg1191

TCSG-119 Sahil Güvenlik botu, emekliliğin tadını Kaş’ta, BÜSAS’lılara tanıdık bir bölge olan Neptün koyunda çıkarıyor. 2011 yılında yapay resif oluşturmak amacıyla 21 metreye batırılan tekne, fırtınalar sonucu aşağıya sürüklenmiş. 29 metre uzunluğundaki bu güzide batık, 20 metrelerden banko ile kıyı arasındaki boğaza yayılan amphora yığınları, bölgede antik bir batık alanı olduğuna işaret ediyor. Neptün koyunun harika dokusu, amphoralar ve sahil güvenlik batığı birleşince tadına doyulmaz bir dalış ortaya çıkıyor.

Gördüğümüz gibi, dört bir yanımızda tarihin çeşitli evrelerinden batıklar ve görülmeyi bekleyen harikalar var. Coğrafyasının da getirdiği büyük avantajla yüzlerce batığa ev sahipliği yapan denizlerimiz, batık dalışı yapmak isteyen dalıcılar için paha biçilmez fırsatlar sunuyor. Ancak unutulmamalıdır ki her çeşit dalışta olduğu gibi batık dalışında da insan faktörü dokuya zarar verebiliyor. Buradaki ve adı geçmemiş sayısız batıkta, insan eliyle tahrip edilmiş batıklar, doğal ortamlar mevcut. Duyarsız ve bilinçsiz dalış sonucu zarar gören bu bölgeler, gelecek nesiller için bir hatıradan ibaret kalmasın diye, dalışlarımızda hassasiyet içerisinde bölgeye ve dokuya zarar vermemeyi gaye edinmemiz gerekiyor.

 

KAYNAKÇA

  1. Kaanaltin.com. (2006). Türkiye Batıkları – Turkiye Batık , Batık Dalışı, Turkey Wrecks ; Özgür Liman. [online] Available at: http://kaanaltin.com/batiklar.html
  2. Saros Diving. (2017). Çanakkale majestik savaş gemisi batığı bilgi sayfası. [online] Available at: http://www.sarosdiving.com/MAJESTIK-BATIGI
  3. Dragoman Diving and Outdoor. (2018). Kaş Diving Points. [online] Available at: https://www.dragoman-turkey.com/en/blog/kas-diving-points/
  4. Draman, M. (2012). The Diving Guide Kaş. 2nd ed. Istanbul.
  5. Blue Escape. (2017). Batıklar. [online] Available at: http://www.blueescapediving.com/tr/batiklar/
  6. BOSAD. (2018). Faaliyetlerimiz – BOSAD | Bodrum Su Altı Derneği. [online] Available at: http://www.bosad.com/faaliyetlerimiz/
  7. Kusadasi Diving Center. (2018). Dive in to Airbus A300 Airplane Wreck | Kusadasi Diving Center. [online] Available at: http://kusadasidivingcentre.com/dive-in-to-airbus-a300-airplane-wreck/
ETİKETLER: , , ,